Historia i tradycje Polinezji

Film angielski "Bunt na Bounty" opowiada o tym jak marynarze angielskiego statku poszukującego tropikalnych roślin, zetknęli  się z kobietami Pacyfiku. Swoboda seksualna kobiet spowodowała, że marynarze odmówili respektowania dyscypliny  i powrotu na okręt. 
(]]>https://pl.wikipedia.org/wiki/Bunt_na_HMS_Bounty]]>)

Atrakcja białych mężczyzn też spowodowała, że kobiety były skłonne ich przyjąć do swojej społeczności. 
Historycznie rozwój grup społecznych faworyzował kobiety dlatego, że one rodziły dzieci i stanowiły naturalny związek dla potomstwa. Aktu płciowego nie kojarzono z urodzinami dziecka z tego względu, że był zbyt odległy w czasie aby go kojarzyć. Stąd rodzenie dzieci było błogosławieństwem dając kobietom przywilej. Nie tylko liczna płodność była zaletą, ale fizyczny wygląd również. Im silniejsza  fizycznie była kobieta tym była bardziej ponętna.

Wygląd zapowiadał o jej możliwościach rodzenia licznego i silnego potomstwa. Charakterystyczna w tych regionach otyłość; tak kobiet jak i mężczyzn, świadczyła o dostatecznej ilości żywności. 

Systemy matriarchalne i matrylinearne są głęboko zakorzenione w historii oraz współczesnej kulturze wysp Pacyfiku, zwłaszcza w regionie Mikronezji i częściach Melanezji. Matriarchat na Pacyfiku nie stanowi prostego odwrócenia patriarchatu opartego na dominacji; koncentruje się on raczej na równowadze, więziach pokrewieństwa, wspólnotowej trosce o zasoby oraz dziedziczeniu ziemi w linii żeńskiej.
Mężczyźni, synowie,  stanowili ochronę plemiena i zdobywali żywność. To nadawalo im równy status. 

Równy status: Role były odrębne, lecz miały jednakową wagę; przetrwanie zależało od współpracy zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Autorytet duchowy: Kobiety o wysokim statusie uznawano za *tapu* (święte); odgrywały one kluczową rolę w przeprowadzaniu istotnych ceremonii, w tym *whakanoa* (rytuałów znoszących ograniczenia).

Choć zachodnia kolonizacja i wprowadzenie patriarchalnych ram prawnych osłabiły pozycję kobiet w wielu częściach Oceanii, sieci te zachowują dużą odporność.
Palau (Belau): Palau stanowi być może najbardziej wyrazisty współczesny przykład funkcjonowania rozbudowanego systemu matrylinearnego. Przywództwo w klanie opiera się na równowadze: choć wodzowie noszący tytuły to zazwyczaj mężczyźni, są oni wybierani i osadzani na stanowiskach – a także mogą zostać pozbawieni tytułów – przez radę starszych kobiet klanu (tzw. *kebliil*). Ziemia i majątek klanowe są dziedziczone wyłącznie w linii żeńskiej.

Wyspy Marshalla: Tradycyjne prawo do użytkowania ziemi (*bwij*) jest dziedziczone w linii żeńskiej. Mimo funkcjonowania struktur władzy wzorowanych na modelu zachodnim, prawa do ziemi przodków, zabezpieczenie społeczne oraz tradycyjna tożsamość pozostają zakorzenione w linii matczynej.

Wyspy Trobrianda (Papua-Nowa Gwinea): Społeczność ta, należąca do kręgu melanezyjskiego, funkcjonuje w oparciu o zasadę pochodzenia matrylinearnego. O ile mężczyźni pełniący funkcję wodzów zajmują się widoczną sferą polityki publicznej i działaniami wojennymi, o tyle status kobiety oraz sytuacja ekonomiczna jej rodziny są ściśle powiązane z systemami wymiany rytualnej zdominowanymi przez kobiety – obejmującymi przede wszystkim pęki liści bananowca oraz spódnice.

Odmiany polinezyjskie (Samoa i Tonga  obyczaje są zależne od sytuacji rodzinnej. Jednakże w takich miejscach, jak Samoa istotne jest znaczenie strukturalne koncepcji, zgodnie z tym  starsza  siostra (*tuafafine*) posiada wyższy status duchowy niż jej brat.

Europejska kolonizacja w XIX i XX wieku głęboko zaburzyła te uwarunkowania. Urzędnicy kolonialni, przyzwyczajeni do europejskich tradycji prawnych, odmawiali uznawania kobiet za prawowite właścicielki ziemi i systematycznie przenosili tytuły własności na mężczyzn stojących na czele gospodarstw domowych. Ponadto zachodnie paradygmaty religijne przekształciły tradycyjną rodzinę nuklearną w strukturę patriarchalną.

Obecnie obserwujemy silne odrodzenie rdzennego przywództwa opartego na matriarchacie. Kobiety z regionu Pacyfiku wykorzystują te zakorzenione w tradycji wzorce do tworzenia zrównoważonych modeli biznesowych, których fundamentem jest odpowiedzialna troska o zasoby, a nie ich eksploatacja. Ten kulturowy fundament kształtuje również współczesną reprezentację polityczną, czego dowodem jest coraz częstszy wybór kobiet na głowy państw oraz powoływanie ich na stanowiska sędziowskie w krajach takich jak Wyspy Marshalla czy Palau.

W historii Królestwa Hawajów znaczącą rolę odegrały niezwykle silne kobiety – przede wszystkim królowa Liliʻuokalani, pierwsza i jedyna panująca królowa oraz ostatnia suwerenna władczyni Hawajów przed nielegalnym obaleniem monarchii. Obok niej także inne królowe małżonki i regentki wywarły kluczowy wpływ na całkowitą przemianę hawajskiego społeczeństwa.